Jaarlijks verlaten veel jongeren de school voortijdig. Velen van hen verlaten het onderwijs weliswaar met een diploma MAVO of VBO, maar deze diploma's worden door het Ministerie van OC&W niet gezien als startkwalificatie. Daarnaast is er nog een grote groep jongeren die de opleiding niet afmaakt. Oorzaken van schooluitval kunnen zijn: een verkeerde schoolkeuze, afnemende motivatie, gedragsproblemen, problemen in het gezin. Ook de aantrekkingskracht van de arbeidsmarkt is een factor van belang. Zowel in het geval van de MAVO- of VMBO-gediplomeerde als in het geval van de schooluitvaller zonder diploma spreken we van voortijdig schoolverlaten, dat wil zeggen: zonder te beschikken over een startkwalificatie.
Een startkwalificatie is het minimale onderwijsniveau dat nodig is om met een goede uitgangspositie de arbeidsmarkt te betreden en een goede kans te maken op geschoold werk. Zonder startkwalificatie dreigt op termijn werkloosheid of het werken in ongeschoolde functies. Als startkwalificatie worden gezien een diploma HAVO of VWO of een diploma van een beroepsopleiding op niveau 2 van de WEB (Wet Educatie en Beroepsonderwijs). Voor sommige leerlingen is een dergelijke startkwalificatie echter te hoog gegrepen. Voor deze schoolverlaters zijn specifieke trajecten nodig die aansluiten bij hun capaciteiten. Deze trajecten kunnen leiden naar een passende, blijvende positie op de arbeidsmarkt, waar zo mogelijk nog scholing op de werkplek zal plaatsvinden.
In 1994 is de regionale meld- en coördinatiefunctie (RMC) in het leven geroepen.
In het hele land werden 39 RMC's ingesteld, waarin scholen, leerplichtambtenaren
en jeugdzorginstellingen op regionaal niveau samenwerken. Doel van de RMC's
is om voortijdig schoolverlaters in beeld te krijgen en te houden. Door herplaatsing
wordt gepoogd hen ertoe te bewegen een startkwalificatie te behalen. Herplaatsing
kan plaatsvinden op een opleiding (BOL) of in een combinatie van werken en leren
(BBL).
Er wordt een begeleidingsproces opgezet waarin, op basis van een in een intake
gestelde diagnose, instrumenten uit verschillende disciplines worden ingezet
om een traject samen te stellen dat optimaal aansluit bij de wensen, de capaciteiten
en de beperkingen van de jongere. Het doel hiervan is duidelijk: het behalen
van een startkwalificatie in het reguliere onderwijs of de maximaal haalbare
positie op de arbeidsmarkt die uitzicht biedt op langdurige arbeidsinpassing.
In de bestrijding van voortijdig schoolverlaten is de sluitende registratie door het RMC slechts een element. Naast deze curatieve aanpak wordt ook veel aandacht besteed aan preventieve aanpak op scholen met nadruk op versterking van de leerplichthandhaving. Daarnaast wordt nog een prioritaire aanpak van risicojongeren in de grote steden nagestreefd. Hier heeft men immers vaak te maken met een opeenstapeling van problemen.